Συνέντευξη στην εφημερίδα ΑΠΟΨΗ

Posted: Οκτώβριος 20, 2010 in Συνεντεύξεις

«Τα παλιά σπίτια είναι η πηγή της έμπνευσής μου» 

Συνέντευξη στον Απόστολο Χατζηπαρασκευαΐδη  

Με αφορμή την πρόσφατη παρουσίαση του βιβλίου  «Ίχνη – Το λίθινο χρονικό της Σύρου» στην Ερµούπολη (10/5), συζητήσαμε µε το συγγραφέα
του Τέο Ρόµβο για τις πηγές της έµπνευσής του, τις δυσκολίες της καταγραφής και αποκρυπτογράφησης των χαραγµάτων καθώς και για την ψυχολογία των χαρακτών. Ολόκληρη η συνέντευξη, που µας παραχώρησε, έχει ως εξής: 
 

– Πώς ξεκινά αρχικά η ιδέα της καταγραφής ανθρώπινων ιχνών σε βράχια, πλακόστρωτα, τοίχους και µνηµεία του νησιού;  

– Τα παλιά σπίτια, τα εγκαταλειµµένα κτίσματα, είναι το υλικό των ονείρων και η πηγή της έµπνευσής µου. Κάθομαι κοντά τους κι αφουγκράζοµαι τις παρελθούσες φωνές, τις αλλοτινές συζητήσεις. Αντίκρυ στο λιμάνι, µέσα στον παλιό Φάρο, άκουσα ψιθύρους, στα Λαζαρέτα, στις παλιές φυλακές, στο προαύλιο του Ασύλου των Φρενοβλαβών, χωρισμούς, τσακωμούς, σφαξίματα, συνομωσίες, σιωπές και απουσίες, στο Κόµιτο, στο πυργόσπιτο, τρεχαλητά παιδιών που αντηχούν στις βαλτωµένες στέρνες, στο Κοκκινόσπιτο στο Πισκοπιό µε αναστάτωσαν τα ερωτικά βογκητά και οι λυγμοί από τις ενοχές της Μαρίνας … Όλα είναι αποτυπωμένα πάνω στα ξεφλουδισμένα τους ντουβάρια, ίσως να κρέμονται από µια λεπτή κλωστή που την κουνάει αδιάκοπα ο αέρας, στριφογυρίζουν πάνω σε σαθρά πατώματα, σε επικίνδυνα σκαλοπάτια, σε μπαλκόνια που χάσκουν πάνω σε εξαφανισμένα υποστυλώµατα. Βρίσκονται σε κάποιες φράσεις χαραγμένες πάνω στην πέτρα.  

– Ποιες οι δυσκολίες της εντόπισης, καταγραφής και αποκρυπτογράφησης των δυσανάγνωστων χαραγµάτων;

 – Ο επιγραφικός δάσκαλος και φίλος Άγγελος Ματθαίου, όταν µιλάει στους µαθητές του, χρησιμοποιεί ένα παράδειγμα: «Πηγαίνω σε µια δημόσια τουαλέτα και κατά τη διάρκεια της ούρησης διαβάζω στον τοίχο ένα γκράφιτι που γράφει: «Αυτό που τώρα κρατάς στο χέρι σου, τίναξε το καλά πριν το ξαναβάλεις στη θέση του». Και εξηγεί ότι, αν το κοµµάτι αυτό του τοίχου µε την παραπάνω φράση βρεθεί µετά από κάποια χρόνια θαµµένο στο χώµα και δεν συνοδεύεται από άλλα ίχνη σχετικής δραστηριότητας, δεκάδες ερμηνείες θα μπορούσε να προκαλέσει.

Πριν λίγο καιρό περιπλανιόμουν στο νεκροταφείο PERE-LACHAISE στο Παρίσι. Τη µεγαλύτερη επισκεψιµότητα στο νεκροταφείο την έχει ο τάφος του µυθικού James Morrison. Η νεκρόπλακά του γράφει στα ελληνικά: ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΔΑΙΜΟΝΑ ΕΑΥΤΟΥ. Ολόγυρα, οι τάφοι όλοι είναι γραµµένοι, χαραγµένοι µε φράσεις από χιλιάδες θαυμαστές του που έρχονται από όλον τον κόσμο κι αφήνουν τα µηνύµατά τους: «JIMMY, ΤΗΙS IS ΝΟΤ ΤΗΕ END», «JIMMY, WE LOVE YOU»,  «JIM IS ΝΟΤ DEAD», αρνούµενοι να δεχτούν το φυσικό θάνατό του. Πιο πέρα στέκει πελώριο το ταφικό µνηµείο του Oscar Wilde. Με κατάπληξη είδα ότι ολόκληρο είναι σκεπασμένο µε αποτυπώματα χειλιών όλων των αποχρώσεων του κόκκινου κραγιόν που αφήνουν µε τα φιλιά τους πάνω στην πέτρα οι ομοφυλόφιλοι θαυμαστές του, ευγνωμονώντας τον προφανώς για τη συνεισφορά του στη χειραφέτηση µιας ελάχιστα ανεκτικής κοινωνίας απέναντι στην αυτοδιάθεση του σώματος και στις ιδιαίτερες προτιµήσεις µας.

 – Ποιες πληροφορίες και σε ποιο βαθμό µας παρέχουν τα χαράγµατα για την ιστορία του νησιού;

 -Η Σύρα έχει µια µοναδικότητα κι έναν αξιοζήλευτο πλουραλισμό τέτοιων χαραγμένων ιχνών, είναι σαφές ότι σε αυτό συµβάλλει η Ερµούπολη µε τον αστικό της χαρακτήρα και την πανσπερµία- έτσι το αυθόρµητο χάραγµα της πέτρας παρουσιάζεται εδώ πολυεπίπεδο, πολυσήµαντο. Ο χαράκτης παιδευόταν να τιθασεύσει ένα δύσκολο υλικό, η δυσκολία του πελεκήµατος τον ανάγκαζε να στοχάζεται, µερικές φορές φαίνεται ότι το ίδιο το υλικό οδηγούσε το χαράκτη, ο οποίος µε το αποτύπωµά του έστελνε µηνύµατα στο µέλλον, προσπαθώντας να κατακτήσει κάποιο ψήγμα αθανασίας. Η Ιστορία καταγράφει τα µεγάλα γεγονότα, συλλογικές µνήµες, όμως και οι απλοί άνθρωποι εφευρίσκουν τρόπους για να καταγράφουν σημαντικές µικρές ανθρώπινες στιγμές. Άλλωστε η πιο µικρή στιγμή διασταλμένη είναι µια ολόκληρη αιωνιότητα, όπως και µια αιωνιότητα µπροστά στον κοσμικό χρόνο είναι µια παρωνυχίδα …  

– Πέρα από το πλούσιο εικονιστικό υλικό, επιλέξατε τον υποµνηµατισµό των φωτογραφιών µε αποσπάσµατα ποιητών, πεζογράφων κλπ. Ποια η σκοπιµότητα αυτού του υποµνηµατισµού;

– Ο πολιτισμός µας, η ποίηση, η λογοτεχνία µας, οι λαϊκές αφηγήσεις, τα παραμύθια, οι θρύλοι είναι το περιβάλλον µέσα στο οποίο ζούμε και το υλικό από το οποίο τρεφόµαστε. Είμαι από αυτούς που πιστεύουν ότι η ωμότητα, η βαρβαρότητα των Αµερικανών οφείλεται και στην παρθενογένεση της χώρας τους, σ’ αυτήν ακριβώς την έλλειψη συνέχειας.
Οι «ξεριζωμένοι» έποικοι δε σεβάστηκαν την ιστορία των γηγενών της χώρας που τους υποδέχτηκε, δεν συγκράτησαν τα ιδιαίτερα στοιχεία της ιστορίας του τόπου από όπου προήλθαν και έγιναν ένα νέο είδος αυτοφυούς ζαρζαβατικού, όπως οι µεταλλαγµένες ντοµάτες και τα αγγουράκια που δεν εμπεριέχουν κληρονοµηµένες γενετικές πληροφορίες … Σε αντίθεση µε τους σπόρους στην Απάνω Μεριά της Σύρας που γνωρίζουν πολύ καλά κάτω από ποιες άνυδρες συνθήκες θα αναπαραχθούν και είναι γι’ αυτό κατάλληλα προετοιµασµένοι. 
 

– Ποιο ήταν το πιο εντυπωσιακό εύρηµά σας και τι συναισθήματα σας δημιούργησε;  

– Πριν από λίγες µέρες, περιδιαβαίνοντας στην Ερµούπολη, είδα ένα γκράφιτι στον τοίχο ενός σπιτιού στις Πλάκες, που απεικόνιζε έναν τεράστιο φαλλό και δίπλα του έγραφε: ΡΟΥΦΙΑΝΕ, ΑΡΧΙΔΙ, Η ΣΥΡΑ ΣΕ ΓΑΜΑΕΙ. Ρώτησα κι έμαθα ότι ο ένοικος του σπιτιού απειλείται, επειδή διαμαρτυρήθηκε για την παράνομη τσιμεντένια ράμπα που στήθηκε στα σκαλιά, µπροστά στην πόρτα του σπιτιού του. Ε, λοιπόν, εγώ αγανακτώ µε την µήνη των πάλαι ποτέ «κυνηγηµένων» προσφύγων που έφτιαξαν αυτή την πόλη και σήμερα γίνονται «διώκτες» και ερωτώ δεν θα πρέπει απέναντι στη φασίζουσα αυτή συμπεριφορά να υπάρξει µια συνολική τοποθέτηση από τις αρχές και τους πολίτες αυτής της πόλης; Στο όνομα της ανομίας και του κέρδους γίνονται όλα πλέον γαργάρα;

– Πώς προέκυψε η συνεργασία σας µε το Υπουργείο Αιγαίου;  

– Περνούσα κάποια µέρα µε το υλικό του βιβλίου υπό µάλης από την οδό Φιλελλήνων στην Αθήνα, απελπισμένος, όπως κάθε συγγραφέας που ονειρεύεται εκδότη για ένα παχύ βιβλίο και δεν βρίσκει, όταν το µάτι µου τυχαία έπεσε στην ταµπέλα του Υπουργείου Αιγαίου, δεν ανεβαίνω, είπα, να ρωτήσω.

Να, κάτι τέτοια γεγονότα µε κάνουν να πιστεύω στην τυχαιότητα, δηλ. στον αυτοσχεδιασμό και στην ευρηματικότητα της στιγμής, στην απόλυτη ανατροπή της µισθοσυντηρητικότητας.  

– Θα µας αποκαλύψετε τέλος τα συγγραφικά σας σχέδια για το άμεσο µέλλον;  

– Το µόνο σίγουρο είναι ότι ο συγγραφέας θα συνεχίσει να μηχανορραφεί και να µυθοπλέκει …

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s